Jaaroverzicht 2025

In 2025 stond de NVJ opnieuw midden in het vak en het maatschappelijk debat over persvrijheid, werkzekerheid en de toekomst van de journalistiek. We kwamen in actie, sloten cao’s af, stonden collega’s bij en werkten verder aan een sterke, betrokken beroepsvereniging. Dat deden we samen met onze leden en met resultaat. In dit jaaroverzicht lees je wat we in 2025 hebben bereikt. Met die basis gaan we 2026 in: vastberaden en met volle overtuiging voor een voor een sterke en onafhankelijke journalistiek.

Persvrijheid

Begin 2025 krijgt de bescherming van journalisten een stevige impuls: minister Bruins kent een structurele subsidie van 500.000 euro toe aan PersVeilig, dat op 1 juli verdergaat als stichting met de NVJ als partner. Tegelijkertijd blijft de druk op journalisten toenemen. In 2024 registreert PersVeilig 249 incidenten, en nieuw onderzoek toont dat 91% van fotojournalisten en cameramensen wordt geconfronteerd met agressie of intimidatie. Een triest voorbeeld dit jaar zijn de rellen en gerichte aanvallen op (foto)journalisten in Den Haag.

In de rechtszaal wordt een belangrijke stap gezet voor persvrijheid. De NVJ steunt persfotograaf René Hendriks in zijn zaak tegen de Mall of the Netherlands. Het gerechtshof bepaalt dat journalisten bij nieuwswaardige incidenten niet verplicht kunnen worden vooraf toestemming te vragen om te fotograferen, een cruciale uitspraak over journalistieke toegang tot semi-publieke ruimtes.

De Persvrijheidsmonitor 2024 en de Wereldpersvrijheidsindex 2025 tonen dat er ‘geen reden voor juichstemming’ is, al staat Nederland door het goed werkende PersVeilig-platform wel op een derde plaats in de RSF-index.

De NVJ waarschuwt voor een ‘chilling effect’ bij het wetsvoorstel over strafbaarstelling van slachtofferbeelden en bij het voorstel om ‘verheerlijken van terrorisme’ strafbaar te stellen, dat politieke vervolging van journalisten mogelijk kan maken. Ook rond de Wet open overheid (Woo) trekt de NVJ aan de bel, onder meer via een rondetafelbijdrage in de Tweede Kamer.

Het Persvrijheidsfonds krijgt een grote donatie van Adessium Foundation, waarmee onder andere strategische rechtszaken en de Persvrijheidsmonitor steviger gefinancierd kunnen worden.

Gaza

De NVJ en haar internationale partners roepen ook in 2025 op om actie te ondernemen tegen de moord op journalisten in Gaza door Israël en andere schendingen van de persvrijheid, in strijd met de mensenrechten en de verplichtingen van Israël op het gebied van het internationaal humanitair recht. De NVJ loopt onder andere mee in demonstraties De Rode Lijn in Den Haag en Amsterdam, neemt deel aan de internationale manifestatie in Brussel en vraagt samen met Nederlandse media via journalistieke kanalen aandacht voor Gaza.

Samen met hoofdredacties en collega-organisaties roept de NVJ minister Veldkamp op om Palestijnse journalisten beter te beschermen en steunt ze een internationale petitie van oorlogscorrespondenten voor vrije toegang tot Gaza.

In zijn jaarrede stelt NVJ-voorzitter Folkert Jensma dat ‘alles waar we ons druk over maken verbleekt bij wat er in Gaza gebeurt’.

Arbeidsvoorwaarden en arbeidsmarkt

Begin 2025 voert de NVJ intensief overleg bij de Publieke Omroep, wat leidt tot een cao-akkoord voor 2025–2026 met 6,2% loonstijging, een sterke sociale regeling en hogere startsalarissen voor jonge journalisten. De Fair Practice Code wordt doorvertaald in aanzienlijk hogere minimumtarieven voor omroepfreelancers, gekoppeld aan de cao-loonsverhogingen. De NVJ benadrukt dat dit ondergrenzen zijn, freelancers mogen altijd meer vragen.

Bij RTL Nieuws komt in het voorjaar een nieuwe cao tot stand, met 3,3% loonsverhoging en een unieke mogelijkheid om fiscaal gunstig studieschulden af te lossen.

In december zijn de onderhandelingen voor een nieuwe cao in het Uitgeverijbedrijf nog volop bezig. In de de vierde overlegronde wordt een duidelijke stap vooruitgezet met een verbeterd loonbod.

De Arbeidsmarktmonitor 2024 laat een verslechterde arbeidsmarkt voor journalisten zien: minder vacatures, meer werkzoekenden. Wel stegen de freelance-inkomens – vaak mede door werk buiten de journalistiek.

Freelancers

Vanaf 1 januari 2025 handhaaft de Belastingdienst strenger op schijnzelfstandigheid. Dat zorgt voor onzekerheid in de sector, maar de NVJ maakt duidelijk dat freelancers nog steeds wekelijkse of maandelijkse terugkerende opdrachten mogen aannemen, zolang het ondernemerschap voldoende is onderbouwd. De uitspraak van de Hoge Raad in de Uber-zaak, die stelt dat ondernemerschap zwaarder kan wegen dan feitelijke aansturing, biedt daarbij belangrijke handvatten.

In april volgt de NVJ nauwgezet het zzp-debat in Den Haag: een commissiedebat en een initiatiefvoorstel dat de zelfstandige sterker neerzet, en nieuwe kabinetsplannen rond Prinsjesdag, waaronder de afbouw van de zelfstandigenaftrek en contouren van een verplichte AOV.

In augustus gaat het Meldpunt Freelance Misstanden van start. Freelancers kunnen er terecht met meldingen over bijvoorbeeld lage tarieven, ongelijkwaardige contracten, risico-afwenteling of andere misstanden. Het meldpunt biedt ondersteuning en stelt de NVJ in staat om patronen te signaleren en aan te pakken.

Publieke Omroep

De voorgenomen bezuinigingen op de publieke omroep zorgen voor veel onrust. In maart sluit de NVJ zich nadrukkelijk aan bij de actiegroep die oproept de voorgenomen korting van bijna 20 procent op het omroepbudget terug te draaien. Met de campagne en website Bescherm de Publieke Omroep laat de NVJ zien dat kaalslag in programma’s, mensen en kennis onacceptabel is.

foto: Syb van Ruiten

Begin april reageert de NVJ scherp op het plan om de NTR op te heffen als zelfstandige omroep en waarschuwt dat makers, vast en freelance, hiermee in de kou komen te staan. Op 10 april demonstreren honderden medewerkers op het Mediapark, met steun en aanwezigheid van de NVJ.

Tijdens de ALV in juni prijst demissionair minister Bruins de journalistiek, maar houdt hij vast aan een bezuiniging van 100 miljoen euro. De NVJ noemt bezuinigen en hervormen tegelijk onverantwoord en waarschuwt voor ondermijning van de journalistieke functie.

In het najaar maakt de NVJ in een scherpe reactie op de bezuinigingen en een uitgebreid opinieartikel in Trouw duidelijk dat de pluriformiteit en het publieke karakter van de omroep direct worden geraakt. Als antwoord start de NVJ het actietraject ‘Publieke Omroep, Publiek Belang’ en organiseert zij in december een online ledensessie om leden te organiseren richting het Kamerdebat van januari 2026: deze kaalslag mag niet worden geaccepteerd.

De NVJ

In het voorjaar schrijft de NVJ verkiezingen uit voor dertien functies in bestuur en beleidsteams, om de vereniging breder en representatiever te maken. Nieuwe bestuursleden Judith Zijp en Nova Spier treden aan als bestuurslid en Robbert Minkhorst wordt penningmeester. Oud-penningmeester Frans Pasma wordt benoemd tot erelid. Tijdens de ALV in juni gaan leden in gesprek met demissionair minister Bruins over de staat van de journalistiek.

foto: Joris van Gennip

Oud-voorzitter Renske Heddema is benoemd tot lid van het EFJ Steering Committee.

Gedurende het jaar richt de NVJ zich sterk op jongeren en starters. Met het NVJ Carrière Lab in Utrecht, een Brusselreis voor Vers in de Pers-leden en samenwerkingen op het Nederlands Journalistiek Festival worden jonge leden actief betrokken. In het eerste NVJ Café in december spreken verschillende generaties over mentaal sterk blijven in een vak met hoog burn-outrisico.

foto: Jitske Seckel / The Arrows

Begin december tijdens de najaars-ALV bij Fontys in Tilburg, presenteert de NVJ de speerpunten 2026 – jongeren, AI en ledenbinding en de Werkvoorwaardennotitie.