Mag mijn werkgever bepalen hoeveel ouderschapsverlof ik per week opneem?

Ik werk als redacteur vijf dagen per week en heb nog 26 dagen ouderschapsverlof. Die zou ik de komende drie maanden op willen nemen, wat erop neerkomt dat ik in die weken maar drie dagen werk. Mijn chef weigert dit en staat mij maximaal één dag per week afwezigheid toe. Mag hij dat zomaar bepalen?

Fotograaf: Patricia Rehe

Nee, dat mag hij niet. Op grond van de Wet arbeid en zorg (WAZO) hebben zowel vrouwen als mannen recht op ouderschapsverlof van 26 maal de arbeidsduur per week. Werk je 38 uur (= fulltime) als dagbladjournalist, dan heb je recht op 26 x 38 uur. Van die 26 weken zijn 17 weken onbetaald verlof; de overige negen weken worden betaald via een uitkering van het UWV ter hoogte van doorgaans 70 procent van je (dag)loon. Voorwaarde voor die negen weken is dat je ze in het eerste jaar na de geboorte van je kind moet opnemen. De rest van het verlof moet zijn opgenomen voordat je kind acht jaar wordt.

Het recht op ouderschapsverlof is een absoluut recht, dat wil zeggen dat er niet ten nadele van een werknemer van kan worden afgeweken. Uitgangspunt is dat jij als werknemer het verlof kan opnemen gedurende een periode en op de wijze die je zelf kiest, zij het wel in onderling overleg met de werkgever. Echter de wet biedt de mogelijkheid dat de werkgever het verlof op grond van een zwaarwegend bedrijfs- of dienstbelang kan wijzigen of zelfs kan weigeren. De door jou gewenste spreiding van verlofuren zou dan de gang van zaken in de onderneming ernstig moeten ontwrichten, hetgeen de werkgever moet onderbouwen.

Uit de rechtspraak blijkt echter dat er niet snel een dergelijk zwaarwegend belang wordt aangenomen. De rechter kijkt naar de concrete feiten en omstandigheden.  Zodra de afwezigheid van de werknemer via de normale bedrijfsvoering en inzet van het overige personeel kan worden opgevangen en dit geen ernstige consequenties heeft, is daar geen sprake van. Wijzen op mogelijk hoge werkdruk voor het overige personeel of het feit dat lastig een vervanger voor een korte periode kan worden gevonden vallen doorgaans weg tegen het belang van de werknemer.

Ook wordt van een werkgever verwacht dat hij anticipeert op de afwezigheid van de werknemer als hij daar al geruime tijd van op de hoogte was. De werknemer heeft van zijn kant namelijk de plicht het voorgenomen verlof ten minste twee maanden voor de ingang daarvan schriftelijk aan de werkgever te melden en daarbij opgave te doen van het aantal uren en spreiding daarvan over de week. Kortom: nu het verlofrecht in de wet goed verankerd is, zal jij als werknemer vaak aan het langste eind trekken.

• Ga naar de rubriek Mag dat zomaar voor veel meer juridische kwesties