Marjan Enzlin nieuw aanspreekpunt ongewenste omgangsvormen

Per 1 januari 2026 is Marjan Enzlin het eerste aanspreekpunt voor NVJ-leden die ongewenste omgangsvormen in hun werk ervaren. Leden die zich onveilig voelen, grensoverschrijdend gedrag ervaren of simpelweg willen praten over een lastige situatie, kunnen voortaan bij Marjan terecht voor eerste opvang en doorverwijzing. Ze volgt Yvonne Berkeljon op, die deze rol de afgelopen jaren vervulde.

Fotograaf: Beeldredaktie

Wat motiveert jou om dit te gaan doen?

‘Ik werd hiervoor gevraagd en ik vond dit in het verlengde liggen van wat ik al doe. Ik ben vertrouwenspersoon voor de NVJ-werkmaatschappij en ik doe vergelijkbaar werk voor Refugee Media. Dus het voelde logisch, maar de belangrijkste motivatie is toch wel journalisten die ongewenst gedrag tegenkomen in het werk verder te willen helpen. 

Met mijn achtergrond als psychiatrisch verpleegkundige zit er ergens wel een hulpverlener in mijn DNA. Dat raak je niet kwijt. Daarnaast ligt het vertrouwenswerk mij goed. Ik vind het fijn om iets te kunnen betekenen. En de doelgroep ligt me natuurlijk na aan het hart.’ 

Waarvoor kunnen mensen bij jou terecht?

‘Eigenlijk voor alles wat iemand ervaart als ongewenste omgangsvorm in het werk en waar de meest voor de hand liggende eerste stap, in gesprek gaan met de betreffende collega of leidinggevende, niet kan of niet werkt. Het kan gaan om seksuele intimidatie, maar om een gevoel van onveiligheid of een vorm van pesten. Je gelooft het niet maar volwassen mensen worden soms gewoon gepest op hun werk. Er kan ook sprake zijn van dreiging, intimidatie of machtsmisbruik. En soms zit het in een grijs gebied. Is dit een arbeidsconflict? Of dreigt het een arbeidsconflict te worden omdat iemand zich onveilig voelt? Dat loopt vaak door elkaar. 

Waarvoor mensen niet bij mij terechtkunnen, zijn overduidelijke arbeidsconflicten. Dan verwijs ik ze naar de juristen van de NVJ. Maar alles wat te maken heeft met onveiligheid, daarvoor kunnen bij mij terecht.’

Behoren journalisten tot een kwetsbare groep?

‘Je zou eigenlijk verwachten dat journalisten geen kwetsbare groep vormen als het gaat om ongewenst gedrag. Journalisten zijn mensen die hun mond open kunnen doen, kritisch zijn, zelfstandig werken, vaak solistisch ook. Als er een beroepsgroep is van wie je weerbaarheid verwacht, dan is het wel onze beroepsgroep. En toch zie je dat er binnen het vak omstandigheden zijn die mensen juist kwetsbaar maken. Dat heeft te maken met afhankelijkheid. Met baanzekerheid. De angst om je positie of opdrachten te verliezen. Bijvoorbeeld bij omroepen waar veel freelancers werken of waar tijdelijke contracten gangbaar zijn. Dat zorgt voor verregaande ongelijkwaardigheid en juist dan worden ook journalisten kwetsbaar. Al zijn ze als persoon nog zo weerbaar en veerkrachtig.

Wat ook wel eens wordt vergeten is dat journalisten ook afhankelijk zijn van bronnen. Ook een bron kan zich onheus gedragen. Dus je zit eigenlijk voortdurend in ongelijkwaardige relaties, want je hebt altijd iets nodig van de ander.’ 

Ook bij Mores kun je terecht voor meldingen over en begeleiding bij ongewenst gedrag op de werkvloer. Waarom heeft de NVJ ook een aanspreekpunt?

‘De NVJ is aangesloten bij Mores en journalisten kunnen daar dus terecht. In de praktijk zie je dat niet iedereen die route kent of neemt. Sommige leden bellen of mailen de NVJ omdat ze daarmee vertrouwd zijn en zich er veilig voelen. Leden die zich melden komen bij mij terecht. Ik vang ze op en wijs ze verder de weg. Dat kan ook de weg naar Mores zijn.’ 

Hoe ga je te werk?

‘Ik neem binnen 24 uur contact op. Dan leg ik eerst uit wat ik wel kan en wat ik niet kan. En daarna luister ik vooral. Het eerste gesprek is echt een opvanggesprek. Gewoon horen wat er speelt. Vaak is dat al genoeg. Dan hebben mensen hun verhaal gedaan en kunnen ze zelf verder. Afhankelijk van de situatie geef ik advies of verwijs ik door. Dat kan naar een NVJ-jurist zijn, Mores, een bedrijfsarts of soms een coach. En in sommige gevallen ook de politie. 

In deze rol van ‘eerste aanspreekpunt bij de NVJ’ fungeer ik nadrukkelijk niet zelf als vertrouwenspersoon. Ik luister en verwijs desgewenst door, daarna sluit ik het contact af.’

Wat zou jij adviseren aan journalisten die twijfelen of ze wel of geen stappen moeten ondernemen tegen ongewenst gedrag?

‘Wel doen. Altijd! Begin bij je leidinggevende als dat kan. Lukt dat niet of voelt dat niet veilig, ga dan naar de vertrouwenspersoon van je organisatie. Is die er niet of werkt dat niet, meld je dan bij Mores of bij de NVJ. We moeten echt veel meer melden. Er is gedrag dat we min of meer normaal zijn gaan vinden, terwijl het dat helemaal niet is. 

Op het moment dat jij je niet goed voelt bij de manier waarop je wordt bejegend, is dat reden genoeg. Soms is een luisterend oor al genoeg. Iemand die zegt: ik hoor je. Dat kan al enorm helpen.’

• Ga hier naar de pagina Aanspreekpunt van de NVJ bij meldingen over ongewenst gedrag